![](/sites/default/files/styles/article_full/public/suiker1.png?itok=RW-YDAfv)
Onderzoekers van het VIB en KU Leuven bestuderen al 9 jaar de omgang van kankercellen met suiker. Daarbij trachten ze het Warburg-effect verder te ontrafelen. Dit effect is genoemd naar Nobelprijswinnaar Otto Warburg, die in 1924 ontdekte dat kankercellen hun energie halen uit de afbraak van suikermoleculen zonder tussenkomst van zuurstof. Daarom bestaat al langer de idee dat, als je minder suiker eet, kankercellen gaan ‘verhongeren’.
De onderzoekers publiceerden een studie, uitgevoerd bij gistcellen in een laboratorium, waarbij ze aantonen dat het Warburg-effect er ook toe leidt dat tumorcellen agressiever worden1 . Essentieel in dit onderzoek waren de gistcellen zelf, omdat deze bepaalde eiwitten, zogenaamde RAS-eiwitten, bevatten die in gewijzigde vorm kanker kunnen veroorzaken. Gewijzigde RAS-eiwitten worden in veel tumoren teruggevonden. Ze spelen een rol in de suikerconsumptie van zowel gist- als kankercellen. De onderzoekers ontdekten dat ditzelfde mechanisme ook in zoogdiercellen bestaat.
Veel soorten kankercellen verbruiken meer suiker dan gewone cellen. Darmkankercellen zouden bijvoorbeeld 8,2 keer meer suiker verbruiken dan gewone darmcellen en longkankercellen 4,1 keer meer dan gewone longcellen2 . De nieuwe laboratoriumstudie in combinatie met het hogere suikerverbruik van kankercellen hebben een overenthousiaste moleculair bioloog, die nauw bij het onderzoek betrokken is, uitspraken ontlokt in de media die niet bevestigd worden door het onderzoek zelf. Het is namelijk nooit aangetoond dat een suikervrij of -arm dieet heilzaam is voor kankerpatiënten.
Er is al heel wat onderzoek gepubliceerd over suikerconsumptie van kankercellen in laboratoriumexperimenten en in sommige dierproeven, maar niet bij mensen. Vorig jaar werd een overzichtsstudie gepubliceerd over kankerspecifieke voedingsmaatregelen. Daarin stond dat het suikerverbruik van een kanker zeer klein is in vergelijking met de gemiddelde hoeveelheid suiker die we dagelijks eten. Meer nog, ons lichaam produceert zelf ook glucose, door opsplitsing van glycogeen in de lever.
Dagelijks maken we op die manier ongeveer 200 gram glucose aan, zelfs als we helemaal geen suiker eten. Een tumor verbruikt minder dan 2 gram suiker per 100 gram tumorweefsel. Een kankergezwel van een halve kilogram (al ver gevorderd in dat geval) verbruikt slechts een fractie van de suiker die de lever dagelijks vrijgeeft. Voor een kankerpatiënt heeft een suikervrij dieet daarom geen enkele zin.
Ook is aangetoond dat het basaal metabolisme (de snelheid waarmee cellen suiker verbranden) ongeveer 7 keer trager verloopt bij mensen dan bij proefmuizen. Een reden te meer om voorzichtig te zijn met uitspraken over de suikerconsumptie bij mensen op basis van dierproeven.
Veel kankerpatiënten kampen met vermagering en moeten net proberen hun gewicht op peil te houden. Ondervoeding heeft een ongunstige invloed op zowel de behandeling als de vooruitzichten van de kankerpatiënt.
Bronnen
- Peeters, Van Leemputte, Fischer et al. Fructose-1,6- bisphosphate couples glycolytic flux to activation of Ras. In Nature Communicatons 2017
- Bozzetti F, Zupec-Kania B. Towards a cancer-specific diet. Clinical Nutrition 2016;35:1188-1195